Twój telefon Cię woła… Odpowiesz? Prezentujemy trzeci film z cyklu „Nie daj się FOMO”!

„Drrryń”, „ping”, „beep”, „bzzyt-bzzyt”. A może sam błysk: niebieski, żółty, zielony czy czerwony? Taki bez żadnego dźwięku? Czy to nowy mail, post, komentarz w mediach społecznościowych czy sms? Nieważne, grunt, że Twój smartfon Cię przywołuje. A Ty odpowiadasz i reagujesz natychmiast, bez względu na czas, miejsce i okoliczności. Przedstawiamy trzeci film w ramach akcji edukacyjnej „Nie daj się FOMO”, który wizualizuje wyniki badań „FOMO 2021. Polacy a lęk przed odłączeniem podczas pandemii”. Tym razem przyjrzymy się stwierdzeniu „Przy każdej okazji sprawdzam powiadomienia (wiadomości, połączenia itp.) na ekranie mojego smartfona”.

Przytoczone powyżej zdanie należy do wykorzystanej w naszym badaniu skali mierzącej poziom uzależnienia od smartfona MPUAS (Mobile Phone Usage Addiction Scale) autorstwa Karadaga et al. (2015).

Rysunek 1 obrazuje wyraźne powiązania między wysokim poziomem Fear of Missing Out a większą częstotliwością sprawdzania powiadomień na smartfonie. Co jednak ciekawe, nawet osoby z grupy ogólnej, czy badani najsłabiej odczuwający lęk przed odłączeniem wykazują potrzebę sięgania po telefon, gdy ten tylko da o sobie znać. Oczywiście osoby wysoko sfomowane deklarują, że robią to zdecydowanie częściej. Poziom potwierdzeń udzielanych przez pozostałe grupy – sięgający prawie 40% – dowodzi, jak niezbędnym elementem naszego każdego dnia jest telefon komórkowy i jak ważne jest dla nas poczucie trzymania ręki na pulsie wydarzeń.

Jeżeli przyjrzymy się zróżnicowaniu danych pod kątem demograficznym, to okaże się, że na powiadomienia znacznie częściej reagują kobiety (49%) niż mężczyźni (30%).

Możliwie jak najczęstsze sprawdzanie powiadomień (odpowiedzi „często” i „zawsze”) deklarują również mieszkańcy wielkich miast (49%), zaś internauci mieszkający na wsi i w małych miastach czynią to relatywnie rzadziej (adekwatnie 38% i 33%). Możemy założyć, że wynika to ze specyfiki dużych ośrodków, w których ludzie są od siebie oddaleni i tym samym część komunikacji międzyludzkiej może odbywać się w sieci. To także miejscowości, gdzie ciągle coś się dzieje: kolejne wydarzenia dają więc o sobie znać, wykorzystując dostępną na mediach społecznościowych funkcję powiadomień i oznaczeń.

Jak zwykle w naszych badaniach, bardzo ciekawie przedstawiają się wyniki związane z podziałem wiekowym badanych. Jak pokazuje rysunek 2, najczęściej na wszelakie telefoniczne sygnały reagują osoby między 25 a 44 rokiem życia. Warto pamiętać, że ten przedział czasowy to wyjątkowy okres w życiu, przypadający na największą aktywność zawodową (początek pracy, rozwój kariery zawodowej) i prywatną (pogłębianie bliskich relacji, zakładanie rodziny) badanych. Może to się wiązać z intensyfikowaniem komunikacji zapośredniczonej, a tym samym – skutkować większą ilością powiadomień.

Oczywiście znaczącym zaangażowaniem w użytkowanie telefonu wykazują się również najmłodsi respondenci (15-24 lata), co można powiązać z popularnością urządzeń cyfrowych wśród tej grupy oraz znaczeniem bycia na bieżąco w budowaniu i podtrzymywaniu ważnych relacji.

Co prawda osoby między 45 a 64 rokiem życia również często zgadzali się ze stwierdzeniem „Przy każdej okazji sprawdzam powiadomienia (wiadomości, połączenia itp.) na ekranie mojego smartfona” (35% odpowiedzi „często” i „zawsze”), ale warto zwrócić uwagę, że przy okazji rosła także liczba odpowiedzi „nigdy”. Jak można było założyć, najstarsi z naszej grupy badanych  najrzadziej deklarują częste sprawdzanie powiadomień (ale ciągle jest to niemal 30% seniorów!).

Ciekawie przedstawiają się także dane, jeśli przyjrzymy się im pod kątem wykształcenia badanych. Okazuje się, że wyższe wykształcenie idzie w parze z częstszą tendencją do reagowania na każde powiadomienie.

==================

Bibliografia

• Jupowicz-Ginalska, A., Kisilowska, J., Baran, T., Wysocki, A., Witkowska, M., & Lange, R. (2021). FOMO 2021: Polacy a lęk przed odłączeniem podczas pandemii – raport z badań. Warszawa [online] https://fomo.wdib.uw.edu.pl/download/2264/
• Karadağ, E., Tosuntaş, Ş.B., Erzen, P., Duru, E., Bostan, N., Şahin, B.M., Çulha, İ., & Babadağ, B. (2015). Determinants of phubbing, which is the sum of many virtual addictions: A structural equation model. Journal of Behavioral Addictions, 4(2), 60–74. https://doi.org/10.1556/2006.4.2015.005